Mehmet Resul Kaçar

Biyografi:
1984 Diyarbakr’n Dicle ilçesinde dodu
2003-2007 Anadolu Üniversitesi Güzel Sanatlar ve Eitim Fakültesi, Resim- Öretmenlii Bölümü, Resim Ana Sanat Dal
2008 Millî Eitim Bakanl’na (MEB) bal olarak öretmenlik yapmaya balad
2009 Ksa filmlere merak sald ve deneysel film çekimleri yapmaya balad
2018 Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi, Temel Sanat ve Tasarm Bölümü’nde yüksek lisans programna balad
stanbul’da yaamakta ve çalmaktadr

Kiisel Sergiler:
2021 Güllerin Ovas, Galeri 77, stanbul, Türkiye
2015 HEBUN (Var Olmak), Diyarbakr Büyükehir Belediyesi, Diyarbakr, Türkiye
2006 Kiisel sergi, Anadolu Üniversitesi Eitim Fakültesi, Eskiehir, Türkiye

Grup Sergileri:
2020-2021 Ön zleme, Galeri 77, stanbul, Türkiye
2020 Virtual Contemporary Istanbul Art Fair, Galeri 77 ile, stanbul, Türkiye
2020 Step stanbul, Taksim 360 Project, Galeri 77 ile, stanbul, Türkiye
2020 Hatrla Beni, Galeri 77, stanbul, Türkiye
2019 Mamut Art Project 2019, Küçük Çiftlik Park, stanbul, Türkiye
2018 28. Artist stanbul Sanat Fuar, Tüyap Fuar ve Kongre Merkezi, stanbul, Türkiye
2017 27. Artist stanbul Sanat Fuar, Tüyap Fuar ve Kongre Merkezi, stanbul, Türkiye
2010 Anadolu Üniversitesi Eitim Fakültesi Mezunlar Sergisi, Eskiehir, Türkiye
2009 “14 Mart Tp Bayram” Karma Resim Sergisi, Diyarbakr, Türkiye
2008 Anadolu Üniversitesi Eitim Fakültesi Mezunlar Sergisi, Eskiehir, Türkiye
2007 Anadolu Üniversitesi Eitim Fakültesi Atölye Sergisi, Eskiehir, Türkiye
2006 Anadolu Üniversitesi Eitim Fakültesi Atölye Sergisi, Eskiehir, Türkiye
2006 Mevlâna Kültür Merkezi Karma Resim Sergisi, Konya, Türkiye

Ödüller:
2019 9. Bazaart Projesi ÜÇÜNCÜLÜK ÖDÜLÜ, stanbul, Türkiye
2015 SAKÜDER Resim Yarmas KNCLK ÖDÜLÜ, Ankara, Türkiye
2007 Ahmet Yakupolu Resim Yarmas BAARI ÖDÜLÜ, Kütahya, Türkiye
2005 Anadolu Üniversitesi Eitim Fakültesi “Portre” Konulu Resim Yarmas BAARI ÖDÜLÜ, Eskiehir, Türkiye

Yarmal Sergiler:
2015 Eskiehir Genç Sanatçlar Bulumas Jürili Resim Yarmas Sergileme, Eskiehir, Türkiye
2015 Eskiehir Genç Sanatçlar Bulumas Jürili Resim Yarmas Sergileme, Eskiehir, Türkiye
2015 SAKÜDER Resim Yarmas Sergileme, Ankara, Türkiye
2014 Gaziantep Üniversitesi “Desen” Yarmas Sergileme, Gaziantep, Türkiye
2007 Ahmet Yakupolu Resim Yarmas Sergileme, Kütahya, Türkiye
2007 Sütçü mam Üniversitesi Resim Yarmas Sergileme, Kahramanmara, Türkiye
2006 Sütçü mam Üniversitesi Resim Yarmas Sergileme, Kahramanmara, Türkiye
2005 Terracco Resim Yarmas Sergileme, Eskiehir, Türkiye

Filmografi:
2015 HABHNARKE (Nar Tanesi), Ksa film
2015 HEBUN (Var Olmak), Ksa film
2014 KUND (Bayku), Ksa film
2011 DALULE (Bostan Korkuluu), Ksa film

Mehmet Resul Kaçar 1984 ylnda Diyarbakr’n Dicle ilçesinde dodu. lköretim, ortaöretim ve lise eitimini Ergani ilçesinde tamamlad. 2003 ylnda özel yetenek snavyla Anadolu Üniversitesi Güzel Sanatlar ve Eitim Fakültesi Resim- Öretmenlii Bölümünü kazand. Resim ana sanat dalndan 2007 ylnda mezun oldu. 2008 ylnda MEB’e bal çalmaya balad. 2009 ylnda ksa filmlere kar merak sald ve deneysel çekimler yapt. 2018 ylnda Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi, Temel Sanat ve Tasarm bölümünde yüksek lisans programna balad. Sanatç stanbul'da yaamakta ve çalmalarna devam etmektedir.

lk kiisel sergisini 2006 ylnda Eskiehir Anadolu Üniversitesi Eitim Fakültesi'nde açan Mehmet Resul Kaçar, "Hebun (Var Olmak)" isimli ikinci kiisel sergisini 2015 ylnda Diyarbakr Büyükehir Belediyesi'nde gerçekletirmitir. Bunlara ilave olarak, 2006-2019 yllar arasnda yurt içinde çeitli grup sergilerinde yer almtr. Ayrca, 2005-2019 yllar arasnda katld resim yarmalarnda eserleri sergilenmeye layk görülmü ve çeitli ödüller kazanmtr.

Sanatseverlerin ismini Mamut Art Project 2019 edisyonundan hatrlayaca ve galerinin yeni temsil etmeye balad genç sanatç Mehmet Resul Kaçar, resimlerinde geçmiten günümüze dünyamzdaki olumsuz deiimi doa ve hayvanlar ekseninden anlatyor. Eserlerin dikkat çeken noktas fondaki standart temann (baak tarlas) üzerindeki figürlerin ve rollerin deikenlii oluyor. Sert bir corafyada, bu iddetli-kurak alanda, doa, insan ve hayvan çatmasn gösteren resimleri insann aklna iktidarla bouan ve yer yer kendisi de iktidar olan figürleri getiriyor.


Yorumlar:
Mehmet Resul Kaçar, Güllerin Ovas

smini Diyarbakr’n Ergani ilçesinde bulunan Demo Köyü’ndeki Güllerin Ovas bölgesinden alan seçkide sanatçnn resimleri dnda bir de video çalmas bulunuyor. Yaptlarnda doup büyüdüü corafyay konu alan sanatç, Güllerin Ovas sergisinde, bir tarafta doa manzaralarn kendine has bir plastik dille aktarrken dier tarafta insanlarn hayvanlara uygulad istismar ve iddet arasndaki ilikiyi irdeliyor.

Kaçar’n resimleri geleneksel doa tasvirlerinin ötesine geçerken kulland baak sars fon sanatçnn özgün üslubu hakknda birtakm ipuçlar barndrr. Öncelikle resimlerin manzara karsnda ölçüle biçile yaplmad kolayca fark edilir. Bu hayali manzaralardaki derinlik hissi, ayn rengin farkl ton uygulamalaryla ve/veya mat-parlak doku tezatlklaryla verilidir. Böylece rasyonel bir çizgisellikten çok, renksel bir duyumsama öne çkar. Rengin resmin konusuna dönütüü modern sanatlarda sary en etkili kullanan sanatçlarn banda hiç üphesiz Van Gogh gelir. Emile Bernard’a yazd bir mektupta sary “akn yüceliini en belirgin ekilde anlatan” renk olarak tanmlar. Benzer bir ekilde Kaçar’n sar kullanm doann yüceliine ve sonsuzlua açlma potansiyeli tar. Özgünlüü ise sar rengin memleket özleminin ifadesine bürünerek corafi bir nitelik kazanmasnda sakldr.

Uçsuz bucaksz ovalar, bozkr ve dalarda otlayan hayvanlar stanbul’un kemekeinde yaayanlar için huzur ve dinginlii simgeler. Halbuki Güney Dou Anadolu’nun corafyas ve iklimi, tarihi ve talihi kadar sert ve iddetlidir. Bu iddet sarmal içinde Kaçar’n asl meselesi insanlarn zevk için hayvanlara uygulad zulümdür. Sanatçnn insan-hayvan ilikileri hakkndaki çocukluk anlar, aile ve çevresindekilerin tanklklar evrensel bir boyuta açlarak iddet mefhumunun insan doasndaki yerinin sorgulanmasn salar. Böylece Kaçar, horoz ve köpek dövüleri, spor ad altnda avlanma, Safari turlar gibi doay ve hayvanlar nesneletiren her türlü insan faaliyetinin arkasnda yatan dlayc ve ykc bilinci eletirir. Bunu yaparken resimlerinin konusuna ve nesnesine dönüür. Bazen gömlei, kravat ve krmz ceketiyle hayvanlar dardan inceleyen bir gözlemci veya onlarla ayn masada oturan bir arabulucu; bazen de köpekler tarafndan kovalanan bir karakter olarak karmza çkar.

Kaçar’n resimlerinde iddetin apaçk ifasnn ayn zamanda hem corafya hem de insanlkla ilikilendirilmesi felsefi, tarihsel ve siyasi sorgulamalara kap aralar. Sanatç, insann doa ve hayvanlarla kurduu iddetli geçimsizlik durumu söz konusu olduunda, bizleri bir çeit vicdan muhasebesine davet eder.

Cem Bölükta, ubat 2021
“Güllerin Ovas” sergisi katalog yazs

***

Mehmet Resul Kaçar’n Resimleri Üzerine

Ne “uygarlk” sözcüü ne de onu kuran ve yaatan “kültür” sözcüü, kendilerini apaçk ortaya koyan sözcükler deildir. Her ne kadar bunlar “insan”a dair “iyi eyler” olarak alglanm ve tarihin hayranlk uyandran temsilleri halinde onaylanmsa da o sözcüklerin içlerinde biriken süreçlere daha yakndan bakmak gerekir.

Sürekli biçimde uygarlklar yaratan kültürel göstergelere dikkat kesiliriz. Antik kentlerde aradmz, tapnaklar, tiyatrolar, mermer caddeler ve meydanlardr; modern kentlerde ise tarihsel yaplar: Katedraller, büyük camiler ya da saraylar… Bunlar ilgi alanmzn dna asla çkmaz. Öte yandan, keyifle okuduumuz metinler de genellikle uygarlk ve kültür adna methiyeler düzerlerken, klie göstergeler öne sürmekten vazgeçmezler. Bu iki sözcüün, yani uygarln ve kültürün içini dolduran, onlara anlam atfeden, en fazla bizim hayal gücümüzdür aslnda… Söz konusu o göstergeler, tarihte olup biten “mevcut durumlar” netletirmez, tam tersine “olmas gereken”i yüceltir; böylece “insann tarihi”ni idealletirip bir saymacaya dönütürür.

Oysa i bu kadar basit deildir ve göstergeler düz bir çizgi halinde “ideal olan”a doru ilerlemez. O göstergeleri parçalayp içindekileri ortala döküp saçan pek çok felsefeci, tarihçi, sanatç vb. vardr. Örnein bunlar arasnda belki de en kapsayc açklama Theodor Adorno’dan gelir; ona göre “insann tarihi”, kan ve zulüm tarihidir. öyle yazar: “Canavarlktr dünyann özü; ama görünüü, sürüp gitmesini salayan yalan, bugün için hakikatin vekilidir.”

Walter Benjamin de Adorno ile ayn görüü paylar. Ne var ki onun yazdklar, kültürel varlklar ve kültürel metinler üzerinden ilerledikçe, bu tarih hakknda daha somut veriler sunmaya balar: “Bugüne dein zafer kazanm kim varsa, bugün iktidarda olanlar bugün yere serilmi olanlarn üstünden geçiren zafer alayyla birlikte yürümektedir. Sava ganimeti de, âdet olduu üzere, bu zafer alayyla birlikte tanmaktadr. Bu ganimet, kültür varlklar diye adlandrlmaktadr.”  Dolaysyla Benjamin’e göre, kültür alannda hiçbir belge yoktur ki ayn zamanda bir barbarlk belgesi niteliini tamasn ve kuaktan kuaa etkisini sürdürmesin.

Adorno’nun ve Benjamin’in tümceleri önemli bir sonucu iaret ediyor: Gelenein çok da masum olmad… Toplumsalln içine yerlemi olan “kendiliindenlik” karakterinin ve o karakteri ete kemie büründüren kültürel göstergelerin, iddet ile yourulmu olduu… Fakat buna karn, yüceltilen o göstergelerin ve metinlerin bu tarihi merulatrd ve idealletirdii…

te imdi Mehmet Resul Kaçar’n resimlerine yükledii sahneleri tam da bu noktadan balayarak izleyeceiz ve o sahnelerde olup bitenleri, içinde iddeti tayan bir kültürün yansmas olarak göreceiz. Sanatç, bu resimleri için oluturduu bir metinde unlar yazyor: “Tarih boyunca arenalar ve meydanlar, kölelerin, gladyatörlerin, yabani hayvanlarn kan gövdeyi götüren sahnelerine tanklk etmitir. Ama neden? iddetin seyirlik bir oyun, bir gösteri olarak ilevi nedir? /…nsanlar zevk almak için günümüzde de hayvanlara yönelik ayn vahilii sergilemekte. Horoz dernei ad altnda horozlar dövütürüp bahisler oynanmakta, festival deyip köpekler bouturulmakta. Çölde salverilen ceylann tazlar tarafndan kovalanmas ve oyunca haline getirilmesi bu olayn videoyla kaydedilmesi. Artvin’de yavru ayy yaralayp köpekleri salmak bunu kahkahalar eliinde izlemek. Domuzlara yönelik av bal altnda acayip ovlar, Tunceli’deki da keçisi av, ku avlar, ngilizlerin tilki av… Bir yandan insanolu bu iddeti uygularken, dier yandan hayvan hayvana krdrmaktadr. Geçmiin tarihsel arka planndaki aktörlerle içinde yaadmz çan güncel aktörleri arasnda güçlü bir ba vardr.”

Anlalyor ki sanatç, geleneklerin salad merulamay yine iddet açsndan ele alyor ve bu metni ile de Benjamin’e bir göndermede bulunuyor: Barbarln, o gelenekler eliyle ve o gelenekleri kutsayan metinler yoluyla günümüze kadar tanmas; üstelik de tüm bunlarn bir kültürel miras olarak normalletirilmesi… Böyle bir yaklamn iç içe geçmi iki yönü bulunuyor: Birincisi, insann ilkel benliinin iddete eilimli yan… Ve ikincisi, modernleen insann bu eilimi gelenein parlak klfna uydurarak devam ettirmesi… nsan öldürmenin ahlâkszlk sayld, ama güre srasnda bir güreçinin dierinin ölümüne neden olmasnn ahlâkszlk saylmad Yunan kültüründen gelip Roma gymnasiumlarndaki gladyatör eitimlerinden geçen, oradan da televizyon ekranlarndaki gerçek sava görüntülerinin bir film gibi zevkle izlenmesine varan bir süreçten söz ediyoruz. nsann içinde hep olagelmi bir “Lucifer”in, zaman zaman ve frsat bulduunda kendisini aça vurmasdr tüm olup bitenler.

Fakat Mehmet Resul Kaçar’n resimleri, gelenek ve iddet ilikisini daha da geniletiyor ve insanlar aras boyuttan, insan-hayvan arasndaki iddete ulatryor. Bu durum ise bizi insan-doa ilikisinde yüzünü gösteren “Lucifer”e tayor. O halde bu kez baklarmz geriye döndürdüümüzde, karmza önce arenalar çkacak… Helenistik tiyatrolarn, Roma döneminde bozularak geniletilmesi ve hayvan dövüleri için yeniden düzenlenmesi… Büyük kitlelerin son derece ilgi gösterdii ve o kitlelerin, iktidar tarafndan yattrlp ehliletirildii alanlar bunlar… Sonra da modern insann doaya kar verdii mücadelede, “rasyonalite” adna zafer kazanp doay alt etmesinin verdii haz gelecek… Her ne kadar 20. yüzyln ilk yarsndaki Levinas’vari düünceler, “insan” ile “öteki” arasndaki ilikiler balamnda “doa” kavramn öne çkarm ve doadaki “her ey” ile “insan”n uzlamasn savunmusa da bunlar yalnzca “romantik tavrlar” düzeyinde kalmtr. Bruno Latour öyle yaknyor: “Hayvanlarn Levinas’lar nerede? Artk anlyoruz ki, insann kendisinin dier yars olan bu eyler, ona iade edilmeden insan kurtulamaz.”

Tüm bu anlatlanlar, “insan” denilen “ey”i deifre eden durumlardr kukusuz, öte yandan da iddet ile ilgili her olay, sanki insanlar tedirgin ediyormu gibidir. Ne var ki insan hem o iddeti içinde tar, onu uygulamaya sokmaktan geri durmaz, hem de onu gizlemenin ve yadsmann çarelerini arar. Ne diyordu Benjamin: iddetin bize gelenekler ve o gelenekleri yücelten kültürel miraslar ve kültürel metinler ile tand… Modernlik, pek çoklarnn sand gibi feodal gelenekleri yok etme yoluna hiç gitmemiti, ama onlarn biçimlerini deitirmek ve kendisine yararl hâle sokmakla yetinmiti, hepsi buydu.

Ve yukardaki satrlarda demitik ki: “Oysa i bu kadar basit deildir ve göstergeler düz bir çizgi halinde ‘ideal olan’a doru ilerlemez. O göstergeleri parçalayp içindekileri ortala döküp saçan pek çok felsefeci, tarihçi, sanatç vb. vardr.” Mehmet Resul Kaçar da o sanatçlardan biridir ve onun oluturduu her bir sahne, hem “insann iddeti”ni, hem de o iddeti ustaca gizleyen “uygarlk” ve kültür” temsillerini, yine insann yüzüne vurur.

Emre Zeytinolu, Aralk 2020